Od niedzieli 18 stycznia 2026 r. Kościół greckokatolicki w Polsce w pełni przeszedł na stosowanie w liturgii powszechnego kalendarza gregoriańskiego. Zmiana nie wpłynie na sposób sprawowania liturgii, która nadal będzie celebrowana według tradycji i obrządku wschodniego. Ułatwi natomiast wiernym świętowanie, ponieważ najważniejsze uroczystości będą przypadać w dni ustawowo wolne.
18 stycznia Kościół greckokatolicki obchodził Niedzielę Zacheusza, którą rozpoczyna przygotowania do Wielkiego Postu.
„To właśnie od dziś przez najbliższe cztery tygodnie będziemy przygotowywać się do właściwego przygotowania do Wielkiego Postu, aby mądrze przeżyć ten wyjątkowy okres liturgiczny w naszym życiu. Każda z tych niedziel będzie opowiadać nam historie życia różnych ludzi, a na podstawie ich doświadczeń usłyszymy niejako odpowiedź nieba, jako swoistą pedagogikę Bożego zbawienia, na wszystkie nasze pytania, które zadajemy sobie każdego dnia” – powiedział abp Eugeniusz Popowicz podczas Mszy św. w archikatedrze w Przemyślu.
Spotkanie, które radykalnie odmienia człowieka
Zwierzchnik grekokatolików w Polsce przypomniał, że Zacheusz pokonał własne ograniczenia i nie zważając na ludzkie opinie, starał się dostrzec Jezusa. – Spotkanie Zacheusza z Jezusem radykalnie odmienia tego człowieka. Można powiedzieć, że Jezus, wchodząc do jego domu, przynosi pokój i duchową równowagę w sercu Zacheusza, czego rezultatem jest zmiana w postawie Zacheusza – zauważył kaznodzieja.
Zmiana kalendarza jest efektem decyzji synodu Biskupów Metropolii Przemysko-Warszawskiej Ukraińskiego Kościoła Greckokatolickiego z listopada 2025 r., która kończy reformę kalendarza liturgicznego. Pierwszym etapem wspomnianej reformy było przejście na kalendarz gregoriański w przypadku świąt stałych, takich jak Boże Narodzenie. Od 1 września 2023 r. Kościół greckokatolicki obchodzi je w tych samych terminach, co Kościół rzymskokatolicki. Święta ruchome natomiast nadal obchodzono według kalendarza juliańskiego.
Rozbieżności między kalendarzami
Od teraz oba Kościoły wszystkie święta będą obchodzić w tym samym czasie. Ułatwi to wiernym Kościoła greckokatolickiego świętowanie. Stosowany wcześniej kalendarz juliański prowadził do dużych rozbieżności względem kalendarza powszechnego. Święta ruchome były obchodzone 2 tygodnie później (np. Boże Narodzenie – 7 stycznia). Z kolei sposób wyliczania terminu Wielkanocy prowadził do tego, że czasem była obchodzona w tym samym czasie, a niekiedy różnica mogła dochodzić nawet do 5 tygodni. Z tego powodu grekokatolicy musieli brać urlopy w pracy i opuszczać zajęcia w szkołach i na uczelniach, aby móc świętować. Ujednolicenie kalendarza sprawi, że będą świętować w dniach ustawowo wolnych od pracy.
Zmiana dotyczy daty obchodzenia świąt, które nadal będą celebrowane według tradycji i obrządku wschodniego. Reforma nie wpłynie na sposób sprawowania liturgii.
Metropolia Kościoła greckokatolickiego w Polsce: trzy diecezje
Kościół greckokatolicki w Polsce tworzy metropolia przemysko-warszawska. W jej skład wchodzą trzy diecezje: archieparchia (archidiecezja) przemysko-warszawska, którą kieruje abp Eugeniusz Popowicz, eparchia olsztyńsko-gdańska na czele z bp. Arkadiuszem Trochanowskim oraz eparchia (diecezja) wrocławsko-koszalińska, której ordynariuszem jest bp Włodzimierz Juszczak, a biskupem pomocniczym bp Mariusz Dmyterko.
Kościół greckokatolicki uznaje prymat papieża i pozostaje z nim w jedności.
Źródło: KAI