„Polska potrzebuje bohaterów”. Prof. Nowak o tragedii w Krakowie i sile narodowej wspólnoty

Tragiczne wydarzenia w Krakowie ujawniły nie tylko ogrom zła, do którego zdolny jest człowiek, ale także dobro i odwagę tych, którzy nie pozostali obojętni wobec zagrożenia. W rozmowie na Kanale Zero prof. Andrzej Nowak zwrócił uwagę, że postawa policjantów, lekarzy i osób spieszących z pomocą pokazuje prawdziwe znaczenie międzyludzkiej wspólnoty.

„Mieliśmy do czynienia z bohaterami zarówno w mundurach policji, jak i lekarzami pełniącymi swoje powołanie, nie tylko obowiązek przyjścia z pomocą potrzebującym” – podkreślił historyk.

Szczególne znaczenie prof. Nowak przypisał postawie dwóch chirurgów, którzy podczas ataku ruszyli na pomoc rannym policjantom. To prof. dr hab. n. med. Michał Pędziwiatr – kierownik II Katedry Chirurgii UJ oraz oddziału klinicznego Szpitala Uniwersyteckiego w Krakowie i dr n. med. Mateusz Wierdak – chirurg, specjalista chirurgii ogólnej, związany ze Szpitalem Uniwersyteckim w Krakowie.

Jak zaznaczył, lekarze nie działali na rozkaz ani z obowiązku służbowego. Zareagowali, ponieważ zobaczyli człowieka potrzebującego pomocy.

„Oni zareagowali jak ludzie niezatomizowani, ludzie, którzy widząc, że dzieje się coś złego, natychmiast przychodzą z pomocą” – mówił. Dodał, że być może znaczenie miał także „instynkt obywatelski, polski”.

Dla historyka szczególnie budujące jest to, że w obliczu niebezpieczeństwa ludzie poczuli się odpowiedzialni za innych. „Zachowali się jak członkowie pewnej wspólnoty, za którą czują się odpowiedzialni” – zaznaczył.

Podkreślił przy tym, że policjanci wykonali zadanie, którego nikt inny nie byłby w stanie podjąć bez odpowiedniego przygotowania i uzbrojenia. Jednak także osoby postronne, które mimo zagrożenia ruszyły na pomoc, wykazały się odwagą zasługującą na najwyższe uznanie.

„Mamy ludzi w naszej wspólnocie, dla których ważniejsze jest coś więcej niż ich własne bezpieczeństwo, na których możemy polegać. A potrzebujemy bohaterów” – powiedział prof. Nowak.

Historyk zwrócił uwagę na niebezpieczny mechanizm, który może prowadzić do przemocy. Jego zdaniem zamknięcie w świecie mediów odspołeczniających, w których człowiek staje się jedynie figurką na ekranie, może osłabiać wrażliwość na drugiego człowieka. Przeciwstawił temu postawę tych, którzy w chwili próby pokazali „piękną, szlachetną twarz” – nie uciekli przed odpowiedzialnością, lecz próbowali ratować ludzkie życie.

„Zdarzają się te dwa instynkty w naszej społeczności: jeden niebezpieczny, który powoduje, że traktują śmierć jak zabawę, wyzwanie, i drugi, który pokazał piękną, szlachetną twarz ludzi dających odpór temu odczłowieczeniu. Ten drugi aspekt trzeba podkreślać dużo silniej” – przekonywał.

Do wydarzeń w Krakowie prof. Nowak odniósł się również w kontekście Marszu Ciszy ku czci ofiar tragedii. Jego zdaniem był to moment, w którym wszyscy czujący odpowiedzialność za państwo powinni odłożyć na bok polityczne i światopoglądowe różnice.

„Każdy, kto czuje ludzkość w sobie i każdy, kto czuje się odpowiedzialny za to państwo, w którym wydarzyła się tragedia, powinien schować wszelkie różnice, jakie go dzielą z innymi osobami myślącymi inaczej o dobru wspólnym” – mówił.

Dodał, że to ważne przesłanie w przededniu Narodowego Święta Niepodległości, gdyż wspólnota narodowa nie oznacza przecież, że wszyscy muszą mieć takie same poglądy. „Oznacza jednak odpowiedzialność za siebie nawzajem i gotowość do działania na rzecz dobra, które przekracza indywidualne interesy” – mówił.

Historyk zwrócił też uwagę na znaczenie państwa, które musi być zdolne do ochrony obywateli. „Sposób reakcji na to nagłe zagrożenie pokazuje, jak bardzo potrzebne jest państwo” – podkreślił, wskazując na rolę policjantów i odpowiednio wyszkolonych służb.

Jakich bohaterów chcemy przekazywać kolejnym pokoleniom? Prof. Nowak uważa, że uhonorowanie osób, które wykazały się odwagą podczas tragedii, jest nie tylko właściwe, ale wręcz konieczne. Państwo powinno bowiem nie tylko reagować na zagrożenia, lecz także doceniać tych, którzy z narażeniem życia służą innym.

„Państwo nie tylko jest zobowiązaniem, ale jest wspólnotą, w której dobre czyny, czyny odwagi w poświęceniu dla dobra wspólnego, są nagradzane” – zaznaczył.

Historyk przypomniał, że wspólnota potrzebuje wzorów bohaterstwa, a ich upamiętnianie – także przez nazwy ulic czy odznaczenia – pozwala budować więź między pokoleniami. Przywołał w tym kontekście postaci takich bohaterów jak Jan III Sobieski czy Romuald Traugutt.

„Dzięki bohaterom, którzy żyją pośród nas, ta wspólnota międzypokoleniowa nabiera życia i pokazuje swoją siłę” – mówił.

Słowa te nabierają szczególnego znaczenia przed 11 listopada. Niepodległość to nie tylko pamięć o bohaterach przeszłości, ale również odpowiedzialność za wspólnotę, którą tworzymy dzisiaj. Tragedia w Krakowie przypomniała, że także współcześnie są ludzie gotowi ryzykować własne życie dla innych. Warto ich dostrzegać, doceniać i stawiać za wzór.

Źródło: Kanał Zero 

Ten artykuł powstał dzięki naszym Darczyńcom. Dziękujemy za Wasze wsparcie.