Jedno z najstarszych świąt Kościele. Tego dnia w świątyniach święci się kadzidło oraz kredę

Uroczystość Objawienia Pańskiego obok Wielkanocy należy do najstarszych świąt chrześcijańskich. Na Wschodzie znane już było w czasach apostolskich. Około sto lat później zaczęto obchodzić je również w Kościele zachodnim, już jako święto Trzech Króli.

Kościół wspomina trzy wydarzenia: pokłon mędrców, chrzest Jezusa w Jordanie i pierwszy cud w Kanie Galilejskiej. Do IV wieku Boże Narodzenie oraz Epifania – czyli Objawienie – obchodzone były tego samego dnia, w związku z czym liturgiczna celebracja Wigilii Epifanii jest analogiczna do Wigilii Bożego Narodzenia. 

Jezus przychodzi do Jana Chrzciciela

W Kościele greckokatolickim na Ukrainie a także w Polsce święto to jest obchodzone od ubiegłego roku także 6 stycznia. W Kościele rzymskokatolickim z okazji tego święta mówimy o przyjściu trzech króli do Dzieciątka Jezus, natomiast w tradycji Kościoła greckokatolickiego o Jezusie, który przychodzi do Jana Chrzciciela nad rzekę Jordan, aby przyjąć chrzest. Nad nim pojawia się Duch Święty pod postacią gołębicy i rozlega się głos: „Ten jest mój syn umiłowany, w którym mam upodobanie”. Jest to objawienie Jezusa w Trójcy Świętej.

„Jest to jedno z dwunastu wielkich świąt Kościoła prawosławnego i jest tak samo ważne dla wiernych Kościoła prawosławnego, jak Święto Trzech Króli w Kościele rzymskokatolickim” – mówi KAI ks. Marcin Gościk, wikariusz prawosławnej parafii pw. świętych równych Apostołom Braci Cyryla i Metodego w Białej Podlaskiej. „Często w dzień święta wierni Kościoła prawosławnego ruszają do pobliskich zbiorników wodnych, studni, jezior, rzek, aby tam poświęcić wodę na pamiątkę chrztu Pana Jezusa” – dodaje.

Także luteranie wspominają chrzest Jezusa w Jordanie dokonany przez Jana Chrzciciela. W okresie reformacji Marcin Luter próbował zmienić nazwę święta Epifanii na święto Chrztu Pańskiego, jednak ostatecznie nie przyjęło się to.

Dawniej w Polsce obchodom święta towarzyszyło wiele zwyczajów, które rzadko wciąż są kultywowane. W domach pod koniec obiadu świątecznego roznoszono ciasto – jeśli ktoś otrzymał ciasto migdałowe, był królem migdałowym. Dzieci chodziły po domach z gwiazdą i śpiewały kolędy o trzech królach, otrzymując od gospodyni tzw. szczodraki, czyli rogale. Śpiewało się kolędy o trzech królach. Współcześnie oprócz tradycyjnej Mszy świętej organizowane są także Orszaki Trzech Króli. 
Symbolika

Dary przyniesione przez mędrców to złoto, kadzidło i mirra, które kolejno symbolizują godność królewską, kapłańską, natomiast mirra służąca do namaszczania ciał oznacza zapowiedź śmierci Zbawiciela i wypełnienie proroctw mesjańskich. Zapalone w domach kadzidło ma być znakiem modlitwy. Z kolei poświęconą kredą wypisuje się na drzwiach mieszkań litery K+M+B, jako inicjały imion trzech króli, bądź litery C+M+B oznaczające „Christus mansionem benedicat”, co tłumaczy się „Niech Chrystus błogosławi ten dom!”, lub „Christus multorum benefactor” – co oznacza „Chrystus dobroczyńcą wielu”.

Dzień wolny od pracy

W powojennej Polsce uroczystość Objawienia Pańskiego była dniem wolnym od pracy do 16 listopada 1960 roku, kiedy to święto zostało zniesione.

„Okres PRL-u to czas laicyzacji. To był ideologiczny program, który komuniści próbowali inkorporować na wzór związku sowieckiego, aby deprawować życie publiczne. Marzeniem dla nich byłoby, gdyby na portretach w kościołach znalazły się portrety Stalina” – ocenia historyk z Uniwersytetu Kardynała Wyszyńskiego, prof. Wiesław Wysocki. Dopiero 50 lat później dzień wolny od pracy został przywrócony. 6 stycznia jest dniem wolnym od obowiązku pracy także we Włoszech, Niemczech, Grecji, Hiszpanii, Austrii, Szwecji, Słowacji czy Finlandii.

Misjonarze

Święto Trzech Króli jest również Dniem Modlitwy i Pomocy Misjom. Obecnie na świecie pracuje 1690 polskich misjonarzy w 99 krajach świata, a ich liczba maleje. Jest to okazja do modlitwy o nowe powołania misyjne.

Uroczystość Objawienia Pańskiego jest również Misyjnym Dniem Dzieci. Od ponad 30 lat co roku grupy Papieskiego Dzieła Misyjnego Dzieci wyruszają na ulice miast i kolędują, aby głosić ewangelię i zbierać datki na pomoc swoim rówieśnikom na terenach misyjnych, w tym roku na rzecz dzieci ze Sri Lanki.

Źródło: KAI

Dziękujemy za przeczytanie artykułu. Jeśli chcesz wesprzeć naszą działalność, możesz to zrobić tutaj.