Lobby LGBT będzie zachwycone. Sąd nakazał urzędowi uznać dwóch mężczyzn za małżeństwo

Naczelny Sąd Administracyjny kazał wpisać do polskiego rejestru akt tzw. małżeństwa jednopłciowego zawartego w Berlinie. To efekt wyroku Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej. Rząd przygotowuje zmianę prawa, która umożliwi wydawanie takim związkom dokumentów małżeńskich.

Sędziowe NSA nakazali urzędowi potraktowanie jednopłciowej pary jak małżeństwa screen tvp.info

NSA uchylił wyrok stołecznego sądu administracyjnego oraz decyzję odmawiającą wpisania do rejestru stanu cywilnego aktu małżeństwa jednopłciowego, zawartego za granicą.

Wyrok dotyczy dwóch homoseksualistów, którzy w 2018 r. zawarli w Berlinie cywilny ślub, co w Niemczech jest legalne. W Polsce mężczyźni złożyli wniosek o transkrypcję niemieckiego aktu małżeństwa do polskiego rejestru stanu cywilnego; spotkali się jednak z odmową, jako że polskie prawo nie dopuszcza małżeństw tej samej płci, a ochronę małżeństwa jako związku mężczyzny i kobiety gwarantuje konstytucja. Potwierdza to wyrok Trybunału Konstytucyjnego z 2007 r., a opinia Biura Studiów i Analiz Sądu Najwyższego z 2012 r. stwierdza, że innego rodzaju związki nie powinny być regulowane w sposób podobny do małżeństwa.

TSUE prawdę ci powie

W sprawie tej 2023 r. NSA skierował pytanie prejudycjalne do Trybunału Sprawiedliwości UE. Dwa lata później – w listopadzie 2025 r. – Trybunał orzekł, że państwo członkowskie ma obowiązek uznać małżeństwo pary tej samej płci zawarte legalnie w innym kraju Unii, nawet jeśli prawo tego państwa nie uznaje tego typu związków.

Wprawdzie prawo rodzinne nie podlega regulacjom unijnym, ale TSUE oparł się na zasadzie swobodnego przemieszczania się po terytorium UE. Uznał, że jest ona naruszona, skoro dwaj geje będący w Niemczech cywilnym małżeństwem w Polsce byliby traktowani jako osoby stanu wolnego.

Nie był to jedyny przypadek, kiedy TSUE potraktował prawo do przemieszczania się jako uzasadnienie decyzji niezwiązanej w żaden sposób z transportem. Posiłkując się tą samą zasadą, w marcu 2026 r. Trybunał nakazał Bułgarii prawne uznanie tzw. zmiany płci dokonanej przez obywatela Bułgarii we Włoszech.

Miesiąc na zmianę

Po odpowiedzi TSUE sprawa homoseksualnej pary wróciła na wokandę NSA.

W piątek NSA postanowił uchylić wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, który oddalił skargę dwóch mężczyzn oraz uchylić decyzję kierownika urzędu stanu cywilnego m.st. Warszawy o odmowie dokonania transkrypcji. Zobowiązał też kierownika tego urzędu do przeniesienia w drodze transkrypcji do rejestru stanu cywilnego aktu tego małżeństwa w terminie 30 dni od dnia zwrotu akt administracyjnych.

Tymczasem rząd deklaruje prace nad zmianą w dokumentach dotyczących małżeństw. W akcie rubryki nie byłyby podpisane „mężczyzna” i „kobieta”, ale „pierwszy małżonek” i „drugi małżonek”. Minister cyfryzacji Krzysztof Gawkowski z Lewicy nie ukrywa, że w zmianie administracyjnej chodzi o uwzględnienie „ślubów jednopłciowych”.