„Współczesny świat zwodzi nas kuszącą wizją otwartej bramy, która ma oznaczać, że wszystko jest dozwolone. Nie chce zarazem dostrzec ciasnej bramy rozeznania i wyrzeczenia” – zauważył św. Jan Paweł II w homilii z okazji kanonizacji św. Teresy Benedykty od Krzyża, czyli Edyty Stein. 9 sierpnia Kościół wspomina wielką mistyczkę z Wrocławia.
Św. Jan Paweł II zaznaczył również, że św. Teresa Benedykta od Krzyża „jako oblubienica Ukrzyżowanego, nie tylko napisała głębokie rozważania o «wiedzy krzyża», ale przeszła aż do końca szkołę krzyża. Wielu naszych współczesnych chciałoby zmusić krzyż do milczenia. Ale nie ma nic bardziej wymownego niż krzyż zmuszony do milczenia!”.
Święta z Wrocławia
Edyta Stein urodziła się 12 października 1891 r. we Wrocławiu leżącym wówczas w granicach Niemiec. Była jedenastym dzieckiem żydowskiej rodziny. Bardzo wcześnie, bo mając zaledwie dwa lata straciła ojca. W wieku młodzieńczym, jak wielu spośród jej rodzeństwa, utraciła natomiast wiarę w Boga, mimo że jej matka Augusta Stein szczerze praktykowała judaizm.
Poszukując prawdy Edyta w 1911 r. rozpoczęła studia na uniwersytecie we Wrocławiu. Kontynuowała je w Getyndze u znanego filozofa Edmunda Husserla. Bardzo zdolna została wkrótce jego asystentką. Postępom w zdobywaniu mądrości towarzyszyła jednak coraz większa pustka duchowa. Latem 1921 r., całkowicie pochłonięta pracą naukową, odkryła w dość przypadkowy sposób Jezusa Chrystusa. Kilka miesięcy później przyjęła chrzest, komunię świętą i bierzmowanie.
W 1933 r. wstąpiła do Karmelu, gdzie otrzymała imię Teresa Benedykta od Krzyża. W 1938 r. złożyła śluby wieczyste. Aby uchronić ją przed prześladowaniem ze strony nazistów w Niemczech, przełożone wysłały ją do klasztoru w Holandii. 2 sierpnia 1942 r. została aresztowana wraz ze swoją siostrą Różą. Kiedy wychodziły w szpalerze żandarmów z klasztornej bramy, Teresa ścisnęła mocniej rękę swojej siostry, mówiąc: „chodź, idziemy, aby umrzeć za nasz naród”. Wśród jej rzeczy osobistych, które pozostawiła w klasztornej celi, odnaleziono m. in. akt ofiarowania życia za nawrócenie Żydów.
Ratuję człowieka. Ludzie Kościoła wobec ZagładyObie kobiety deportowanao do Auschwitz i tam zagazowano 9 sierpnia 1942 r.
W dniu aresztowania pracowała akurat nad biografią św. Jana od Krzyża i opisywała jego spokojną śmierć. Jedna z sióstr powie później: „To, czego nie mogła do końca dopisać, do końca jednak przeżyła”.
Szukając Boga
„Kto szuka prawdy, ten zawsze, świadomie czy nieświadomie, szuka Boga” – to jedno z bardziej znanych zdań św. Teresy Benedykty. Ona sama odnalazła jednak Boga nie w uniwersyteckiej auli, ale w sposób dość niezwykły, w domu swoich znajomych, gdzie przypadkowo wzięła do ręki książkę, „Autobiografię” św. Teresy z Avila. Czytała ją całą noc, a gdy skończyła nad ranem, rzekła do siebie: „To jest prawda!”. Kilka miesięcy później poprosiła o chrzest.
W obronie Żydów
Przeniesienie do holenderskiego Karmelu miało uratować siostrze Teresie Benedykcie życie. Po zajęciu Holandii Niemcy także i tam przystąpili do eksterminacji Żydów, choć początkowo oszczędzali tych, którzy byli ochrzczeni. W lipcu 1942 r. biskupi holenderscy wydali List pasterski, zainspirowany przez papieża Piusa XII, w którym ostro protestowali przeciw deportacji Żydów. Z zemsty za jego odczytanie, naziści zarządzili zagładę także Żydów będących chrześcijanami.
„Widząc, że biskupi katoliccy zaangażowali się w tą sprawę, i niestety nie można ich osobiście dotknąć, wszyscy Żydzi katolicy do końca tygodnia zostaną deportowani. Nie będziemy liczyć się z żadną interwencją z ich strony” – zapisał w tajnej instrukcji komisarz Rzeszy.
Wśród deportowanych do obozów znalazły się siostry Teresa Benedykta i Róża Stein. Reakcja hitlerowców na jawne wystąpienie w obronie prześladowanych pokazało biskupom, że lepiej działać po cichu. Z tego powody, aby nie pogarszać i tak dramatycznej sytuacji, Pius XII zdecydował się więc na pomoc ukrytą. W samej tylko letniej rezydencji papieża w Castel Gandolfo znalazło schronienie około 3 tys. Żydów, kilkuset na Watykanie, a ponad 5 tys. w klasztorach na terenie Wiecznego Miasta.
Rozeznanie i wyrzeczenie
Teresa Benedykta od Krzyża została beatyfikowana przez św. Jana Pawła II 1 maja 1987 r. Papież Polak kanonizował ją 11 października 1998 r., a 1 października 1999 r. ustanowił współpatronką Europy. Nazwał Edytę Stein „symbolem dramatów Europy XX stulecia”.
„Doświadczenie tej kobiety, która musiała stawić czoło wyzwaniom burzliwego stulecia, staje się dla nas wzorem. Współczesny świat zwodzi nas kuszącą wizją otwartej bramy, która ma oznaczać, że wszystko jest dozwolone. Nie chce zarazem dostrzec ciasnej bramy rozeznania i wyrzeczenia” – mówił papież podczas kanonizacyjnej Mszy św.
Jak dodał, „nowa Święta uczy nas, że droga miłości do Chrystusa prowadzi przez cierpienie”. „Tajemnica krzyża stopniowo ogarnęła całe jej życie, a na koniec doprowadziła do najwyższej ofiary” – powiedział.
Źródło: vaticannews.va/pl
Ten artykuł powstał dzięki naszym Darczyńcom. Dziękujemy za Wasze wsparcie.