Kard. Woelki: wszyscy jesteśmy posłani do ewangelizacji – to główny temat pontyfikatu Leona XIV

Petra Lorleberg, Kath.net: Ksiądz Kardynał uczestniczył w konklawe, które wybrało na papieża kardynała Roberta Prevosta. Leon XIV od 8 maja kieruje Kościołem powszechnym. Co jego pontyfikat może przynieść dla Kościoła w Niemczech?

Kardynał Rainer Maria Woelki: Już przed wyborem na papieża znałem Leona XIV jako mądrego, otwartego kapłana, biskupa i kardynała, który uważnie słucha i podejmuje przemyślane decyzje. Również teraz, jako papież, łączy duchowy wymiar swojej posługi oraz kierowanie Kościołem powszechnym z prawdziwym zainteresowaniem ludźmi. Impulsy, które dotychczas nadał, pokazują, że chce budować zaufanie i godzić przeciwieństwa. Szczególnie ważna jest dla niego ewangelizacja – jestem przekonany, że będzie to główny temat jego pontyfikatu.

Mam wrażenie, że papież Leon potrafi dobrze słuchać wewnątrz Kościoła, budować mosty międzyludzkie, odkrywać dobro w każdej opinii – ale mimo to potrafi wypracować własną, uzasadnioną opinię i przedstawić ją w sposób przyjazny i przejrzysty. Czy możemy sobie wyobrazić taki kościelny, synodalny styl przywództwa?

Tak, to jest synodalność: wspólne słuchanie Ducha Świętego i poszukiwanie woli Bożej dla Kościoła. Synodalność to coś więcej niż praca w gremiach – oznacza ona, zgodnie z objawieniem i wiarą Kościoła, pytanie, dokąd Bóg chce zaprowadzić Kościół. Papież Franciszek i papież Leon jasno podkreślili, że synodalność nie może być nadużywana jako narzędzie polityki kościelnej do realizacji własnych interesów.

W Europie wiara chrześcijańska nadal traci na popularności. Co możemy zrobić jako Kościół katolicki, co jako poszczególni wierni?

W Psalmie 127 czytamy: „Jeżeli Pan domu nie zbuduje, na próżno się trudzą ci, którzy go wznoszą”. Jako Kościół musimy ponownie nauczyć się traktować dzieło Boga poważniej. Faktem jest, że wiara w dużej mierze zniknęła z życia publicznego i wiele osób wydaje się nie mieć już dostępu do kwestii związanych z wiarą. Niemniej jednak pozostaje obietnica Jezusa: „Ja jestem z wami przez wszystkie dni, aż do skończenia świata” (Mt 28,20). Pozostaje podstawowa tęsknota człowieka za miłością, sensem i więzią.  Wiele osób szuka odpowiedzi na tę podstawową tęsknotę – muszą móc oczekiwać tego od Kościoła. Puste słowa nie wystarczą, aby zaspokoić ten głód. Bóg jest obecny w Kościele, szczególnie w sakramencie Najświętszej Eucharystii. Często brakuje nam odwagi, aby w przekonujący i widoczny sposób żyć tą wiarą w obecność Boga i Jego działanie. Ewangelizacja i przekazywanie wiary nie są sprawą oczywistą. Naszym zadaniem jest mądre wykorzystanie powierzonych nam zasobów, a także wykorzystanie nowoczesnej wiedzy, nie tracąc z oczu właściwego celu: uwidocznienia Chrystusa i zaproszenia wszystkich ludzi, aby się do Niego zbliżyli.

Już 50 lat temu papież Paweł VI podkreślił w Evangelii nuntiandi: „Kościół istnieje po to, aby ewangelizować”. Każdy chrześcijanin i każda chrześcijanka jest wezwana do głoszenia Chrystusa swoim życiem, tak jak On polecił swoim uczniom: „Idźcie na cały świat i głoście Ewangelię wszelkiemu stworzeniu!” (Mk 16,15)

Mówiąc o ewangelizacji i nowej ewangelizacji: gdzie i w jaki sposób wyznacza Eminencja priorytety duszpasterskie w archidiecezji kolońskiej?

W archidiecezji kolońskiej świadomie mówimy o „ewangelizacji”, a nie o „nowej ewangelizacji”, ponieważ opieramy się na długiej tradycji chrześcijańskiej naszego kraju i na pracy wszystkich tych, którzy – niezależnie od tego, czy pełnili funkcje zawodowe, czy honorowe – przed nami z wielką miłością i poświęceniem głosili i przekazywali Ewangelię. Zadaniem każdego pokolenia jest przekazywanie orędzia Jezusa w sposób dostosowany do współczesności, bez zmiany jego treści. Teraz ponownie kładziemy na to szczególny nacisk.

W pierwszej kolejności ewangelizacja skupia się na świadomości potrzeby głoszenia Chrystusa i na naszym wewnętrznym nastawieniu. Mówimy również o „decyzji, by być chrześcijaninem i chrześcijanką misyjną”. Ewangelizacja to coś więcej niż pojedyncze projekty – to zawsze aktualne podstawowe zadanie Kościoła.

Księdz Kardynał włączył archidiecezję kolońską w proces  wdrażania synodu Kościoła powszechnego. Jak możemy to sobie wyobrazić?

Zgodnie z dokumentem końcowym Synodu dotyczącym następującej obecnie fazy wdrażania, powołałem diecezjalną radę duszpasterską do „zespołu synodalnego” archidiecezji Kolonii. Rada jest do tego idealnie przystosowana: składa się z wielu zaangażowanych katolickich wolontariuszy i pracowników, w tym członków różnych gremiów i grup zawodowych związanych z duszpasterstwem. Po raz pierwszy jedna trzecia członków została wybrana w drodze losowania – po połowie kobiety i mężczyźni, ze wszystkich grup wiekowych, zarówno z gmin miejskich, jak i wiejskich. Rada od dawna współpracuje w sposób synodalny i duchowy. W ten sposób mamy już gremium, które odzwierciedla różnorodność ludu Bożego i realizuje synodalne metody pracy. Jestem przekonany, że dzięki temu zmotywowanemu zespołowi, słuchając Ducha Świętego, wypracujemy konkretne znaczenie synodalności dla naszej pracy w Kościele w Kolonii.

Gdzie dostrzega Ksiądz Kardynał misję i nowy początek w Kościele katolickim w Niemczech, a konkretnie w archidiecezji kolońskiej?

Istnieje wiele różnych nowych początków i inicjatyw – większość z nich ma charakter lokalny i nie jest sterowana centralnie. Szczególnie pokrzepia mnie tęsknota wielu ludzi, zwłaszcza młodych, za bliskością Boga. Poszukiwanie Boga jest i pozostaje głęboko zakorzenione w człowieku. Zawsze mamy punkty zaczepienia, gdy jako świadkowie Jezusa zwracamy się do innych.

Ponadto dodaje mi otuchy fakt, że w naszej archidiecezji jest bardzo wiele osób, które zarażają się nową pasją, energią i kreatywnością, aby zawsze znajdować nowe sposoby konkretnej realizacji tego wielkiego zadania, jakim jest ewangelizacja.

Papież Leon mianował pochodzącego z Indii Joshy'ego Pottackala biskupem pomocniczym w Moguncji. Być może dla niektórych osób było to nieoczekiwane. Jaki wkład wnoszą do Kościoła katolickiego w naszym kraju wspólnoty katolickie posługujące się językami obcymi oraz księża pochodzący z zagranicy?

Dla naszego duszpasterstwa nieodzowni są księża z całego świata, którzy pełnią posługę w naszych wspólnotach. W archidiecezji kolońskiej około 20 proc. katolików należy do wspólnot posługujących się językami obcymi. Wielu księży z Indii, Korei, Afryki i innych części świata stanowi stałą część naszych zespołów duszpasterskich. Ich posługa wzbogaca nasz Kościół i pokazuje jego globalny wymiar. Dlatego nie jest zaskakujące, a wręcz przeciwnie, właściwie spóźnione, że ta globalna różnorodność znajduje odzwierciedlenie również w Konferencji Biskupów.

Z jakimi nadziejami wkracza Ksiądz Kardynał w Nowy Rok?

Pragnę, abyśmy w archidiecezji kolońskiej i w Niemczech wykorzystali wszystkie siły na rzecz żywej wiary i przekazywania Ewangelii. Wszyscy jesteśmy posłani do ewangelizacji, aby ludzie mogli spotkać Chrystusa. Mam nadzieję, że coraz więcej osób – świadomie lub nieświadomie – doświadcza obecności Boga poprzez Kościół i w Kościele.

Źródło: KAI

Kard. Rainer Maria Woelki urodził się 18 sierpnia 1956 roku w Kolonii-Mülheim jako syn elektryka Alfonsa Woelkiego (1928–2014) i jego żony Elisabeth. Jego rodzice byli uchodźcami, pochodzącymi z Fromborka w Warmii, którzy w 1945 roku uciekli na zachód Niemiec.

Jako chłopiec był ministrantem w swej rodzinnej parafii. Po maturze odbył służbę wojskową w batalionie artylerii pancernej w Munster (Örtze), a następnie w latach 1978–1983 studiował teologię katolicką i filozofię na Uniwersytecie Fryderyka Wilhelma w Bonn oraz na Uniwersytecie Alberta Ludwiga we Fryburgu Bryzgowijskim, między innymi u Karla Lehmanna, późniejszego kardynała i biskupa Moguncji. W 1979 roku w Bonn był jednym z założycieli Aktivitas, stowarzyszenia studenckiego teologów katolickich.  

W 2000 roku uzyskał tytuł doktora teologii na Papieskim Uniwersytecie Świętego Krzyża w Rzymie. 14 czerwca 1985 r. ówczesny arcybiskup Kolonii kard. Joseph Höffner wyświęcił go w tamtejszej katedrze na kapłana. Po pracy duszpasterskiej, w tym jako kapelan wojskowy w 1990 r. został sekretarzem kardynała Joachima Meisnera. W latach 1997-2003 ks. Woelki był dyrektorem kolegium teologicznego Collegium Albertinum w Bonn. 21 listopada 1999 r. papież Jan Paweł II nadał mu papieski tytuł honorowy kapelana Jego Świątobliwości.

Biskup pomocniczy w Kolonii

24 lutego 2003 r. papież Jan Paweł II mianował ls. Woelkiego biskupem tytularnym Scampa i biskupem pomocniczym archidiecezji kolońskiej. Sakry biskupiej udzielił mu kardynał Joachim Meisner. Jako hasło swej posługi obrał słowa „Nos sumus testes” („Dajemy świadectwo”); pochodzi ono z Dziejów Apostolskich (Dz 5,32).

Kardynał Joachim Meisner mianował biskupa Woelkiego wikariuszem biskupim ds. doktryny wiary i ekumenizmu oraz powierzył mu okręg duszpasterski wschodni archidiecezji. Od 1 stycznia 2005 r.  bp Woelki był wikariuszem biskupim ds. diakonatu stałego, a od 1 stycznia 2006 r. odpowiedzialnym za okręg duszpasterski północny, obejmujący duże miasta Düsseldorf i Wuppertal.

Arcybiskup Berlina

2 lipca 2011 r. papież Benedykt XVI potwierdził wybór bpa Woelkiego dokonany przez berlińską kapitułę metropolitalną i mianował go arcybiskupem Berlina. Odbył on ingres do tamtejszej katedry św. Jadwigi 27 sierpnia 2011 r. Jego nominacja spotkała się ze sprzeciwem m.in. ze strony grupy roboczej „Lesbijki i geje w SPD” oraz berlińskich posłów do Bundestagu z CDU, Zielonych i SPD.  Podczas konferencji prasowej po mianowaniu abp Woelki oświadczył, że „będzie traktował wszystkich ludzi z szacunkiem i poważaniem” oraz że zamierza przyjąć propozycję rozmów ze stowarzyszeniem lesbijek i gejów. Rozmowa odbyła się 16 września 2011 r.

18 lutego 2012 r. abp Woelki został mianowany przez Benedykta XVI kardynałem i otrzymał kościół tytularny św. Jana Marii Vianney’a. Po rezygnacji Benedykta XVI 28 lutego 2013 r. kard. Woelki wziął udział w konklawe w 2013, które wybrało papieża Franciszka.

Jako arcybiskup Berlina świadomie zamieszkał w robotniczej dzielnicy Wedding, starał się pomagać uchodźcom i powołał wiele kobiet na stanowiska kierownicze, Zainicjował głęboką reformę strukturalną, której celem było  zmniejszenie do 2020 r. liczby prawnie niezależnych parafii do 30. W listopadzie 2013 r. rozpoczął przebudowę katedry św. Jadwigi.

Arcybiskup Kolonii

11 lipca 2014 r. kard. Woelki został mianowany przez papieża Franciszka arcybiskupem Kolonii. Ingres odbył 20 września 2014 r. Kardynał Woelki uczestniczył również w konklawe w 2025 r., które wybrało papieża Leona XIV. Znany jest z krytycznego stanowiska wobec konkretnego kształtu „drogi synodalnej” Kościoła katolickiego w Niemczech.

Kard. Woelki jest członkiem następujących organów Kurii Rzymskiej:

Dykasteria ds. Popierania Jedności Chrześcijan; ds. Duchowieństwa: Administracji Dóbr Stolicy Apostolskiej (APSA); do spraw Kultu Bożego i Dyscypliny Sakramentów oraz Dykasterii Spraw Kanonizacyjnych.

Dziękujemy za przeczytanie artykułu. Jeśli chcesz wesprzeć naszą działalność, możesz to zrobić tutaj.