Caritas Polska wspiera rodziny dotknięte wojną. Pomoc psychologiczna i rehabilitacyjna dla 2,5 tys. osób

Wojna niesie za sobą głębokie rany emocjonalne. Zmagające się z lękiem, traumą i wyczerpaniem psychicznym ukraińskie rodziny oraz powracający z frontu weterani potrzebują stabilizacji i wsparcia. Odpowiedzią na te wyzwania jest program realizowany przez Caritas Polska we współpracy z lokalnym partnerem – Caritas-Spes Ukraina.

Program kontynuuje działalność w czterech wyspecjalizowanych Centrach Pomocy Rodzinie zlokalizowanych w czterech miastach:

• · Charkowie,
• · Żytomierzu,
• · Odessie,
• · Kamieńcu Podolskim.

Placówki funkcjonują jako lokalne punkty pierwszego kontaktu, łącząc interwencję kryzysową, terapię oraz psychoedukację. W ramach bieżącej edycji zaplanowano realizację co najmniej 4400 świadczeń, które pomogą uczestnikom odzyskać poczucie bezpieczeństwa i równowagę psychiczną.

„Centrum to często pierwsze miejsce, do którego ktoś trafia po latach niepewności – i to, jak zostanie tam przyjęty, decyduje o tym, czy w ogóle zostanie i podejmie dalszą pracę nad sobą” – podkreśla Nina Mocior, ekspert ds. pomocy humanitarnej i rozwojowej Caritas Polska.

Kompleksowe wsparcie dopasowane do realnych potrzeb

Projekt wyróżnia się wielowymiarowym podejściem, odpowiadającym na specyficzne trudności poszczególnych grup. Przeciążeni rolą opiekuńczą dorośli mogą korzystać z warsztatów kompetencji wychowawczych, grup wsparcia oraz comiesięcznych, otwartych wydarzeń integracyjnych „Dzień rodziny”. Do domów uczestników trafiają także autorskie materiały edukacyjno-terapeutyczne.

„Role w rodzinie przez czas rozłąki układają się inaczej i wymagają świadomej, a nie zakładanej z góry renegocjacji; w przeciwnym razie łatwo o poczucie krzywdy po obu stronach. Izolacja jest przy tym jednym z głównych czynników ryzyka – również ryzyka suicydalnego – dlatego objęcie wsparciem wyłącznie weterana, z pominięciem otoczenia, w którym on funkcjonuje, znacząco obniża skuteczność pomocy” – dodaje ekspertka Caritas Polska.

Specjalny program dla weteranów i ich rodzin obejmuje 300 dedykowanych świadczeń, systemowe zarządzanie przypadkami dla minimum 60 weteranów oraz pięć 7-dniowych obozów terapeutyczno-rehabilitacyjnych dla łącznie 100 uczestników (weteranów i ich rodzin). Wyjazdy łączą psychoterapię, rehabilitację ruchową oraz warsztaty odbudowy relacji rodzinnych w bezpiecznej, zamkniętej przestrzeni.

Co najmniej 600 osób zostanie objętych profesjonalnym systemem przekierowań do specjalistów z zakresu medycyny, psychiatrii i prawa.

Profesjonalna pomoc i bezpośredni nadzór specjalistów

Wzmocnienie kompetencji personelu pracującego na „pierwszej linii frontu pomocy” to fundament skuteczności działań Caritas. W sierpniu 2026 roku Centra w Ukrainie wizytowała Nina Mocior, która przeprowadziła specjalistyczne szkolenia dla psychologów i kadry pracującej z osobami dotkniętymi traumą wojenną.

Jak podkreśla Nina Mocior, skuteczny system wsparcia nie może opierać się na jednej instytucji ani na pracy z pojedynczą osobą w izolacji, lecz na kilku współpracujących ze sobą warstwach: dostępnej regionalnie pomocy klinicznej, wsparciu ekonomicznym, lokalnych hubach jako pierwszej linii kontaktu oraz – przede wszystkim – pracy z całą rodziną jako systemem.

„Celem takich programów jak „Rodzina w Centrum" nie jest „powrót" weterana do stanu sprzed wojny, bo osoba sprzed wojny często już nie istnieje w tej samej formie, lecz integracja doświadczenia wojennego z nową tożsamością – zarówno jego, jak i całej rodziny, która to doświadczenie przeżyła razem z nim, choć inaczej” – wyjaśniła.

W czterech placówkach łącznie 40 specjalistów oraz12 pracowników wsparcia dba o to, by każdy potrzebujący otrzymał wsparcie.

Współpraca Ministerstwa Spraw Zagranicznych Rzeczypospolitej Polskiej oraz Caritas Polska w ramach projektu „Rodzina w Centrum” to dowód na to, że polska solidarność z Ukrainą ma wymiar długofalowy, systemowy i odpowiada na najbardziej palące, ludzkie potrzeby w warunkach wojennej rzeczywistości.

Treść publikacji wyraża wyłącznie poglądy jej autora i nie może być utożsamiana z oficjalnym stanowiskiem Ministerstwa Spraw Zagranicznych Rzeczypospolitej Polskiej.